Брицаловичская пуща

Скачать в формате PDF

Код:

Географические координаты:

Административная принадлежность:

Площадь:

Критерии:

Национальный природоохранный статус:

Международный природоохранный статус:

Карта ТВП:

Общее описание:

ТВП размешчана ў цэнтральнай частцы Беларусі ў 20 км на паўночны усход ад горада Асіповічы. Уяўляе сабой буйны цэласны лясны масіў у міжрэчча Свіслачы і Бярэзіны, які захаваўся ў натуральным стане. З паўднёвага-усходу абмяжоўваецца рэчышчам р. Ольса (левы прыток р. Бярэзіна).

Асноўнай воднай артэрыяй з'яўляецца рака Бярэзіна, якая працякае на працягу каля 50 км; шырыня ракі 60-150 м. Даліна ракі добра выяўленая, шырынёй 2-5 км; пойма шырынёй 1,5-3,5 км, забалочаная, часткова пад лесам. Гідралагічны рэжым р. Бярэзіна і яе прытокаў характарызуецца высокай вясновай паводкай. Самы буйны натуральны вадаём - старычнае возера Арлінскае. Тэрыторыя парэзана сеткай меліярацыйных каналаў.

Значную частку ТВП займаюць стараўзрастныя лясы. Максімальны ўзрост ельнікаў - 130-150 гадоў, бярэзнікі - 80-90 гадоў, альшаннікаў і асіннікаў - 75-90 гадоў, дубраў і ліпнякоў - 150-170 гадоў. Тэрыторыя выключна багатая па разнастайнасці тыпаў лесу (прадстаўлена 73 тыпа 9 лясных фармацый). Вылучана 12 катэгорый асоба каштоўных участкаў, агульнай плошчай 4393,7 га (21% плошчыТВП).

У поймах рэк прадстаўлены супольнасці заліўных поймавых лугоў і ўчасткі асокавых нізінных балот.

Флора своеасаблівая і ўнікальная, уключае звыш 650 відаў вышэйшых сасудзістых раслін; нараўне з тыповымі барэальнымі элементамі, сустракаюцца лесастэпавыя фларыстычныя элементы.

Гаспадарчае выкарыстанне: лясная і сельская гаспадарка; сельскагаспадарчыя ўгоддзі прадстаўленыя, галоўным чынам, сенажацямі і пашамі. Прамысловыя прадпрыемствы і населеныя пункты адсутнічаюць. Тэрыторыя з'яўляецца сыравіннай базай для развіцця дрэваапрацоўчай і мэблевай прамысловасці Бабруйскага, Асіповіцкага і Клічаўскага раёнаў. Па тэрыторыі праходзіць участак ж/д Асіповічы - Магілёў, аўтадарогі Р67 Барысаў - Бабруйск. Паўднёва-ўсходнюю частку ТВП перасякаюць лініі электраперадач (ЛЭП) і газаправод.

Основные биотопы:

Лясы - 81,1%, у тым ліку хвойныя - 33%, шырокалісцевыя - 20,7%, у прыватнасці дубравы - 16,5%, драбналістыя - 46,2%, у прыватнасці альшаннікі - 15,6%; землі непакрытыя лесам (высечкі, прагалы) - 2,6%; водна-балотныя і лугавыя ўгоддзі - 9,8%, у тым ліку поймавыя адчыненыя нізінныя асаковыя і рознатраўныя лугі, нізінныя балоты; натуральныя вадаёмы і вадацёкі - 0,7%; селькагаспадарчыя землі - 4,5%; іншыя трансфармаваныя месцапражыванні - 1,3%. На тэрыторыі вылучана 34 тыпы месцапражыванняў, што з'яўляецца вельмі высокім паказчыкам.

Птицы:

Адзначана 144 віда, з іх гняздзіцца або меркавана гняздзіцца - 118 відаў. Перавага лясных месцапражыванняў абумовіла дамінаванне ў насельніцтве птушак ляснога комплексу (больш 50%). Значна прадстаўлена група тыпова лясных відаў (напрыклад, дзятлаў 8 відаў). Поплавы ў пойме р. Ольса і Бярэзіна, з'яўляюцца важным месцам прыпынку на міграцыях кулікаў і качак. Тут падчас міграцыі былі адзначаны адначасова больш за 1000 батальёнаў Philomachus pugnax, 200-300 белакрылых рыбачак, больш 50 качак-чырак і шэраг іншых відаў.

Другие группы животных:

Усталявана абітанне па меншай меры 45 відаў сысуноў, не меней 37 відаў рыб, 10 відаў амфібій, 5 відаў рэптылій, а таксама 95 відаў матылёў. Характэрна нізкая колькасць капытных. Выяўлена 35 відаў жывёл, занесеных у Чырвоную кнігу Рэспублікі Беларусь: 2 віда матылёў, 28 відаў птушак, 3 віда сысуноў.

Состояние редких видов птиц:

ВидыСтатусКоличествоГод/период оценкиТочность оценкиТрендыКритерий ТВП
1Шилохвостьмг+2007П
2Крохаль большойгн1-3 п2007П
3Выпь большаягн3-4 с2005-2007Т
4Черный аистгн> 5 п2007Э
5Коршун черныйгн3-5 п2008Э
6Орлан-белохвостмг+2008П
7Змееядгн1-2 п2005П
8Лунь полевойгн1-2 п2005-2007П
9Малый подорликгн4-7 п2005-2007Э
10Пустельга обыкновеннаягн+2009П
11Кобчикгн+2005П
12Чеглокгн1-2 п2005П
13Коростельгн15-25 с2005Э
14Журавль серыйгн4-6 п2005Э
15Турухтанмг1000 ос2005П
16Дупельгн20 с2005ТA1
17Веретенник большойгн+2005П
18Улит большоймг+2005П
19Поручейникмг+2005П
20Чайка малаямг+2005П
21Чайка сизаямг+2005П
22Крачка белощекаямг+2005П
23Филингн1-3 п2008Т
24Сыч воробьиныйгн2-5 п2005Э
25Неясыть сераягн90-150 пЭB3
26Обыкновенный зимородокгн30 п2007ЭB2
27Дятел среднийгн50 п2005ЭB3
28Дятел белоспинныйгн10-20 п2005Э
29Дятел трехпалыйгн1-3 п2007П
30Конек полевойгн1-2 п2005П
31Мухоловка-пеструшкагн2500-3000 п2005ЭB3
32Мухоловка-белошейкагн400 п2005Э

Другие редкие и находящиеся под угрозой исчезновения виды:

Звяры: Барсук Meles meles, арэшнікавая соня Muscardinus avellanarius, еўрапейская рысь Lynx lynx.

Рыбы: сцерлядзь Acipenser ruthenus, падуст Сhondrostoma nasus.

Насякомыя: вялікая шашачніца Euphydryas maturna, жаўтушка тарфяннікавая Colias palaeno.

Расліны: цыбуля мядзведжая Allium ursinum, граздоўнiк рамонкалiсты Botrychium matricariifolium, асака карэнiшчавая Carex rhizina, званочак шыракалiсты Campanula latifolia, зубніца клубняносная Dentaria bulbifera, аўсянiца высокая Festuca altissima, шпажнiк чарапiцавы Gladiolus imbricatus, плюшч звычайны Hedera helix, баранец звычайны Huperzia selago, касач сібірскі Iris sibirica, чараўнік зеленакветкавы Platanthera chlorantha, мнаганожка звычайная Polypodium vulgare, крапiва кiеўская Urtica kioviensis.

Угрозы:

  • Няўстойлівы паводкавы рэжым, які прыводзіць да ўсыхання дрэў.
  • Лясныя пажары (асабліва актуальна для лясоў хваёвай фармацыі)
  • Выпальванне расліннасці на адчыненых участках поймы.
  • Забруджванне вадыарганікай з сельгасугоддзяў.
  • Высечка лясоў.
  • Павелічэнне плошчы хмызнякоў на адчыненых участках нізінных балот і паплавоў, звязанае з спыненнем сенакашэння.
  • Фактар турботы, выкліканы наведваннем лясных масіваў і берагоў рэк адпачывальнікамі, паляўнічымі, рыбакамі.

Рекомендации по сохранению:

  • забараніць любыя працы па змене гідралагічнага рэжыму тэрыторыі;
  • забяспечыць захаванне патрабаванняў забароны некантралюемых палаў;
  • перадаць пад ахову селішчы відаў жывёл, уключаных у Чырвоную кнігу;
  • на ўсёй тэрыторыі забараніць прамысловы збор расліннай сыравіны;
  • забараніць любую гаспадарчую дзейнасць у адмыслова каштоўных участках карэнных плакорных і поймавых дубраў, лясоў з дамінаваннем клёну, ліпы і граба, высокаўрастных асінавых, ясянёвых і ліпавых лясоў;
  • у мэтах падтрымання спрыяльных умоў гнездавання каляводных і вадаплаўных птушак неабходна рэгламентаваць тэрміны сенакосаў ў пойме р. Ольса;
  • усталяваць інфармацыйныя знакі і аншлагі па межах заказніка-ТВП.

Источники информации:

Асабістыя паведамленні: Дзмітрынок М.Г.

Ключевые ботанические территори Беларуси / Под ред. О.М. Масловского, Г.А. Пронькиной. – М.-Мн. -: Бестиор, 2005. – 80 с.

Научное обоснование объявления республиканского ландшафтного заказника «Свислочско-Березинский» в Осиповичском, Кличевском и Кировском районах Могилевской области, 2005 г.

Скарбы прыроды Беларусi. – Мн.: Беларусь, 2005. – 215 с. (Інфармацыю падрыхтавалі: Дзмітрынок М.Р., Кулак А.В.).

Составители :


* Использование размещенной здесь неопубликованной информации для научных публикаций без письменного соглашения ее авторов запрещено. В случае использования части контента или страницы целиком на других интернет-ресурсах, обязательна ссылка на авторов и сайт iba.ptushki.org
twitter.com facebook.com vkontakte.ru odnoklassniki.ru mail.ru yandex.ru